Đầu tư hỗ trợ người nghèo: Vì sao chậm trễ?

 Theo số liệu công bố năm 2017, cả nước có gần 2 triệu hộ nghèo (chiếm tỷ lệ 8,23%) và trên 1,3 triệu hộ cận nghèo (chiếm tỷ lệ 5,41%). Chính vì vậy, tăng cường đầu tư cho xóa đói giảm nghèo bền vững luôn được Đảng, Nhà nước quan tâm. Nhưng để đạt được hiệu quả cao rất cần sự đồng bộ, chủ động, trách nhiệm từ Trung ương tới các địa phương.

Đắk Nông nâng cao hiệu quả hoạt động của Mặt trận Tổ quốc ở cơ sở

MTTQ huyện Tri Tôn (An Giang): Trao hàng trăm căn nhà Đại đoàn kết cho các hộ nghèo

Duy Xuyên (Quảng Nam): Không ngừng xây dựng và tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân

Đầu tư, hỗ trợ kịp thời sẽ tạo động lực giúp người nghèo thoát nghèo  một cách hiệu quả và bền vững (Ảnh: Trần Quỳnh)

Một trong những căn cốt để đạt được hiệu quả cao trong công tác xóa đói giảm nghèo là vấn đề nguồn lực về kinh phí. Song thực tế, nguồn vốn hỗ trợ của các chương trình mục tiêu quốc gia xóa đói giảm nghèo từ Trung ương phân bổ về các địa phương khá chậm. Đơn cử như năm 2017, nhiều địa phương cuối tháng 10 mới nhận được nguồn vốn của cả năm 2017, trong khi chỉ còn 2 tháng nữa là hết năm và đã bắt đầu bước vào mùa đông khắc nghiệt ở vùng cao, càng làm cho tình hình khó khăn hơn.

Nguyên nhân của mọi nguyên nhân chính là thủ tục hành chính có chỗ còn rườm rà, máy móc; tính năng động, chủ động, đồng cảm với người nghèo của một bộ phận cán bộ và ở một số ngành, địa phương còn chưa quyết liệt.

Có thể chỉ ra vài ví dụ. Dự toán chi ngân sách Trung ương cho chương trình các mục tiêu quốc gia của cả năm 2017, nhưng mãi đến nửa cuối tháng 4 năm 2017 mới được Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành (Quyết định số 556/QĐ-BKH&ĐT, ngày 19/4/2017), vậy là đã chậm gần nửa năm. Nhưng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn còn chậm hơn nữa, mãi đến ngày 19/10/2017, Bộ này mới ban hành Thông tư số 18/2017/TT-BNNPTNT, hướng dẫn thực hiện tiểu dự án hỗ trợ phát triển sản xuất, đa dạng hóa sinh kế và nhân rộng mô hình giảm nghèo cho cả giai đoạn 2016 – 2020. Chính những sự chậm trễ này đã gây không ít khó khăn cho các địa phương khi triển khai thực hiện các chương trình xóa đói giảm nghèo.

Đối với các địa phương, việc thực hiện cân đối vốn đối ứng của địa phương cho các chương trình xóa đói giảm nghèo theo Quyết định 48/2016/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ cũng gặp nhiều khó khăn. Lý do là còn phải căn cứ trên cơ sở ngân sách của Trung ương cấp cho địa phương và nguồn thu hàng năm của địa phương. Sau đó còn phải tiếp tục chờ thông qua tại kỳ họp của HĐND tỉnh, thành phố. Đó là còn chưa kể đến việc nhiều địa phương chưa có sự đồng bộ trong thực hiện quy trình chuẩn bị đầu tư, lập hồ sơ công trình, hồ sơ hoàn công, cơ chế thanh, quyết toán, cơ chế đặc thù về đầu tư xây dựng đối với những công trình hạ tầng quy mô nhỏ, không phức tạp được quy định trong Nghị định 161/2016/NĐ-CP của Chính phủ. Bên cạnh đó, việc lập kế hoạch ở một số nơi chưa sát với thực tế hoặc khá máy móc, cào bằng; nhiều huyện chậm phê duyệt kế hoạch; năng lực chủ đầu tư của xã, của đơn vị tư vấn giám sát và của ban giám sát cộng đồng còn hạn chế dẫn đến lúng túng trong sử dụng đồng vốn đầu tư cho xóa đói giảm nghèo…

Vì những lý do như vậy mà đã xảy ra không ít chuyện “cười ra nước mắt” trong công tác xóa đói giảm nghèo. Thường xuyên xảy ra là chuyện cấp vốn đầu tư hỗ trợ cho sản xuất nông nghiệp. Có nhiều trường hợp, từ khi thu thập nhu cầu, lập kế hoạch, dự toán kinh phí, phân bổ kinh phí… cho đến khi cấp kinh phí tới tay người nghèo thì cũng là lúc kết thúc mùa vụ. Vì vậy nhiều người nghèo khi nhận tiền, nhưng thay vì đưa vào sản xuất thì lại ăn tiêu hết hoặc không biết làm gì hoặc sử dụng không đúng mục đích. Hoặc nhiều công trình, khi nhận được nguồn vốn thì cũng là lúc bước vào mùa mưa bão, lũ lụt nên gặp nhiều khó khăn trong thi công, dẫn đến đội vốn hoặc chậm tiến độ. Cũng có nhiều công trình đáng lẽ nên tổ chức thi công vào dịp đầu năm đang lúc nông nhàn, nhưng vì chưa được cấp vốn nên phải để cuối năm. Đến cuối năm lại đúng vào mùa thu hoạch nông nghiệp nên khó huy động được nhân công tại chỗ dẫn đến chậm tiến độ.

Để khắc phục những tình trạng nên, không còn cách nào khác là phải tăng tính chủ động, từ Trung ương cho đến các địa phương cần sớm bố trí đầy đủ nguồn vốn cho các chương trình mục tiêu quốc gia xóa đói giảm nghèo theo đúng kế hoạch; giảm bớt các khâu, các thủ tục hành chính để dòng vốn đến được người dân nghèo một cách nhanh chóng và hiệu quả nhất. Điều quan trọng là cả hệ thống chính trị và người dân nghèo ở các địa phương phải cùng nâng cao trách nhiệm, chung tay, nỗ lực, chủ động trong công tác xóa đói giảm nghèo thì mới mong đạt được những kết quả cao và có tính bền vững.

Đồng chí Trần Thanh Mẫn Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam
Xem thêm
Gửi ban biên tập

Danh sách các mặt trận toàn quốc:

UBMTTQ tỉnh Hà Giang UBMTTQ tỉnh Tuyên Quang UBMTTQ tỉnh Cao Bằng UBMTTQ tỉnh Bắc Kạn UBMTTQ tỉnh Thái Nguyên UBMTTQ tỉnh Lạng Sơn UBMTTQ tỉnh Bắc Giang UBMTTQ tỉnh Bắc Ninh UBMTTQ tỉnh Hải Dương UBMTTQ thành phố Hải Phòng UBMTTQ tỉnh Hưng Yên UBMTTQ tỉnh Nam Định UBMTTQ tỉnh Thái Bình UBMTTQ tỉnh Vĩnh Phúc UBMTTQ tỉnh Ninh Bình UBMTTQ tỉnh Thanh Hóa UBMTTQ tỉnh Nghệ An UBMTTQ tỉnh Hà Tĩnh UBMTTQ tỉnh Quảng Bình UBMTTQ tỉnh Thừa Thiên - Huế UBMTTQ thành phố Đà Nẵng UBMTTQ tỉnh Quảng Nam UBMTTQ tỉnh Quảng Ngãi UBMTTQ tỉnh Bình Định UBMTTQ tỉnh Phú Yên UBMTTQ tỉnh Khánh Hòa UBMTTQ tỉnh Bình Thuận UBMTTQ tỉnh Kon Tum UBMTTQ tỉnh Gia Lai UBMTTQ tỉnh Đắk Lắk UBMTTQ tỉnh Đắk Nông UBMTTQ tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu UBMTTQ tỉnh Bình Dương UBMTTQ tỉnh Bình Phước UBMTTQ tỉnh Tây Ninh UBMTTQ tỉnh An Giang UBMTTQ tỉnh Cà Mau UBMTTQ tỉnh Sóc Trăng UBMTTQ tỉnh Tiền Giang UBMTTQ tỉnh Kiên Giang UBMTTQ tỉnh Đồng Tháp UBMTTQ thành phố Cần Thơ UBMTTQ tỉnh Trà Vinh UBMTTQ tỉnh Vĩnh Long UBMTTQ tỉnh Điện Biên UBMTTQ tỉnh Lai Châu UBMTTQ tỉnh Lào Cai UBMTTQ tỉnh Sơn La UBMTTQ tỉnh Yên Bái UBMTTQ tỉnh Phú Thọ UBMTTQ tỉnh Đồng Nai UBMTTQ thành phố Hà Nội UBMTTQ thành phố Hồ Chí Minh UBMTTQ tỉnh Lâm Đồng UBMTTQ tỉnh Hà Nam UBMTTQ tỉnh Ninh Thuận UBMTTQ tỉnh Quảng Ninh UBMTTQ tỉnh Quảng Trị
Tìm kiếm văn bản